คัมภีร์คำศัพท์ฟุตบอล 2026: ครบเครื่องเรื่องตำแหน่ง กติกา และแท็กติกโลก

ดูบอลมาตลอด แต่พอคอมเมนเตเตอร์พูดว่า “False 9” หรือ “xG” แล้วยังงง? ไม่ใช่เรื่องแปลก เพราะคำศัพท์ฟุตบอลภาษาอังกฤษมีทั้งศัพท์เทคนิค ศัพท์แสลง และตัวย่อที่ต้องรู้ก่อนถึงจะ “อิน” กับเกมได้เต็มร้อย บทความนี้รวบรวมทุกคำที่จำเป็น ตั้งแต่ตำแหน่งฟุตบอลพื้นฐานไปจนถึงแท็กติกระดับโปร เพื่อให้คุณดูบอล คุยบอล และวิเคราะห์บอลได้อย่างมั่นใจในทุกสนาม

I. เจาะลึกตำแหน่งฟุตบอลและตัวย่อสากล (Player Positions)

รู้จักตัวย่อตำแหน่งฟุตบอลไว้ก่อน อ่านสกอร์บอร์ดหรือ Line-up ก็เข้าใจทันที

กองหน้า (Forwards) — กองหน้า ภาษาอังกฤษ

ตำแหน่งฟุตบอลในแนวรุกมีหลายรูปแบบ แต่ที่คนสับสนบ่อยคือความต่างระหว่าง ST กับ CF ซึ่ง Striker (ST) คือกองหน้าแท้ที่ทำหน้าที่จบสกอร์เป็นหลัก ส่วน Centre Forward (CF) มักลงมารับบอลและสร้างเกมร่วมด้วย ขณะที่ LW / RW คือปีกซ้าย-ขวา ที่ทำได้ทั้งเจาะแนวรับและส่งครอส

กองกลาง (Midfielders) — หัวใจของทีม

CDM หรือกองกลางรับ คือคนที่นั่งขวางหน้าแนวรับตลอดเวลา CM คือกองกลางกลางที่ต้องทำได้ทั้งรับและรุก ส่วน CAM คือกองกลางรุก ทำหน้าที่ส่งบอลเด็ดและเลี้ยงบอลเข้าพื้นที่อันตราย

กองหลัง (Defenders) — กองหลัง ภาษาอังกฤษ

CB หรือกองหลังกลาง คือแกนหลักของแนวรับ ต้องแข็งแกร่งและอ่านเกมเก่ง ส่วน LB / RB ในฟุตบอลยุคใหม่ต้องวิ่งขึ้นสนับสนุนแนวรุกได้ด้วย ไม่ใช่แค่รับอย่างเดียว

ตัวสำรอง (Substitutes)

ในเกม คำว่า Sub ย่อมาจาก Substitute คือตัวสำรองที่พร้อมลงสนาม ส่วน Bench หมายถึงม้านั่งสำรองทั้งหมด เช่น “He came off the bench in the 70th minute.” = “เขาลงมาจากม้านั่งสำรองในนาทีที่ 70”

II. คำศัพท์กติกาและเหตุการณ์ในสนาม (Rules & Match Events)

เวลาในเกม (Kick-off & Clock)

เกมเริ่มต้นด้วย Kick-off และจบที่ Full-time โดยมี Half-time คั่นกลาง 15 นาที ถ้าเกมยืดเยื้อจะมี Added time (หรือที่รู้จักกันว่าช่วงทดเวลาบาดเจ็บ) และถ้ายังเสมออยู่หลัง 90 นาที จะเข้าสู่ Extra time ต่ออีก 2 ครึ่ง ๆ ละ 15 นาที

การตัดสินของกรรมการ (Refereeing)

กติกาสองข้อที่นักดูบอลสงสัยมากที่สุดคือ Offside และ VAR โดย Offside คือการที่ผู้เล่นอยู่ล้ำหน้าแนวรับของฝ่ายตรงข้ามในขณะที่เพื่อนส่งบอล ส่วน VAR (Video Assistant Referee) คือระบบตรวจสอบวิดีโอที่ใช้ยืนยันหรือพลิกคำตัดสินของผู้ตัดสิน เช่น ประตู, จุดโทษ และใบแดง

ลูกเตะพิเศษ (Set-pieces)

นี่คือกลุ่มคำศัพท์ที่ได้ยินบ่อยที่สุดในเกม:

• Corner kick — เตะมุม เมื่อบอลออกนอกสนามทางเส้นหลังโดยฝ่ายรับ
• Free kick — ฟรีคิก เมื่อมีฟาวล์เกิดขึ้น แบ่งเป็น Direct (ยิงตรงได้) และ Indirect (ต้องมีคนสัมผัสก่อน)
• Penalty kick / Spot kick — จุดโทษ จากฟาวล์ในเขตโทษ ระยะจุดโทษอยู่ที่ 11 เมตร หรือประมาณ 12 หลา
• Throw-in — ลูกทุ่ม เมื่อบอลออกทางเส้นข้าง

สถิติหลังจบเกม (Results & Records)

Clean sheet คือการที่ทีมไม่เสียประตูตลอดเกม เป็นความภูมิใจของผู้รักษาประตูและกองหลัง ส่วน Hat-trick คือการที่นักเตะคนเดียวทำประตูได้ 3 ครั้งในเกมเดียว และ Assist คือการส่งบอลที่นำไปสู่ประตูโดยตรง ตัวเลขสองอย่างนี้คือสิ่งที่นักสถิติฟุตบอลติดตามมากที่สุด

III. แท็กติกสมัยใหม่และศัพท์แสลงพรีเมียร์ลีก (Modern Tactics & Slang)

ระบบยุทธวิธี (Tactical Systems)

High Pressing คือการที่ทีมวิ่งกดดันคู่แข่งตั้งแต่แนวหน้า เพื่อดึงบอลคืนในพื้นที่ของฝ่ายตรงข้าม วิธีนี้ใช้พลังงานสูงมาก ตรงข้ามกับ Low Block ที่ทีมถอยมาตั้งแนวรับหนาแน่นใกล้ประตูตัวเอง แล้วรอโอกาสโต้กลับอย่างรวดเร็ว

บทบาทพิเศษในยุคใหม่ (Modern Roles)

False 9 คือกองหน้าที่ลงมารับบอลในพื้นที่กองกลาง ทำให้แนวรับของฝ่ายตรงข้ามสับสนว่าจะต้องตามติดหรือไม่ ส่วน Inverted Full-back คือกองหลังข้างที่แทนที่จะวิ่งขึ้นไปเล่นแนวปีก กลับวิ่งเข้ามากลางสนาม เพื่อสร้างความได้เปรียบในเชิงตัวเลข

ศัพท์แสลงที่นักพากย์ชอบใช้ (Football Slang)

• Nutmeg — การเลี้ยงบอลลอดขาคู่แข่ง (อับอายสุด ๆ สำหรับฝ่ายโดน)
• Screamer — การยิงประตูด้วยแรงและมุมที่สวยงามจนน่าทึ่ง
• Park the bus — กลยุทธ์การตั้งรับทั้งทีมหนาแน่นมาก ราวกับเอารถบัสมาจอดหน้าประตู

สถิติขั้นสูง (Advanced Stats)

xG (Expected Goals) คือตัวเลขที่บอกว่าโอกาสยิงครั้งหนึ่งควรจะได้ประตูด้วยความน่าจะเป็นเท่าไร ตัวอย่างเช่น xG 0.8 หมายความว่า 80% ของเวลา ลูกนั้นควรจะเป็นประตู ใช้วิเคราะห์ว่าทีมโชคดีหรือโชคร้ายกว่าที่ควรจะเป็น

IV. รวมคำกริยาและภาษาอังกฤษที่ใช้ในสนาม (Football Action Verbs)

ทักษะกับบอล (Ball Skills)

คำกริยาพื้นฐานที่ต้องรู้: Dribble (เลี้ยงบอล), Pass (ส่งบอล), Shoot (ยิงบอล), Tackle (แย่งบอลด้วยเท้า) และ Cross (เตะบอลขวาง)

การเคลื่อนที่ (Movement)

Header คือการโหม่งบอลด้วยหัว One-two คือการส่งบอลสั้น-รับคืนระหว่างผู้เล่นสองคนเพื่อผ่านคู่แข่ง และ Intercept คือการตัดบอลก่อนที่จะถึงมือคู่แข่ง

Grammar Box — ภาษาอังกฤษในสนาม

ในการพากย์บอล นักพากย์ใช้ Present Continuous เพื่อบรรยายเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นตอนนั้น เช่น:

“He is dribbling past two defenders!” — “เขากำลังเลี้ยงบอลผ่านกองหลังสองคน!”

และในสนาม นักเตะใช้ Imperative สั่งกันสั้น ๆ เช่น:

“Pass the ball!” / “Man on!” (มีคนอยู่ข้างหลังนาย!)

หลักการง่าย ๆ คือ Subject + Verb + Object หรือ “ใคร + ทำอะไร + กับอะไร” เช่น “He shoots the ball.” ไม่ต้องซับซ้อนกว่านี้

ฟุตบอลคือภาษาสากลที่คนทั้งโลกเข้าใจร่วมกัน แต่ถ้าคุณรู้คำศัพท์ฟุตบอลในเชิงลึกด้วย คุณจะไม่ใช่แค่คนดู แต่คือคนที่อ่านเกมออก วิเคราะห์ได้ และสื่อสารกับแฟนบอลทั่วโลกได้อย่างมั่นใจ ทักษะภาษาอังกฤษที่แข็งแกร่งไม่ได้เริ่มจากตำราเรียนเสมอไป บางครั้งมันเริ่มจากเกมที่คุณรัก Toeicmentor พร้อมพาคุณต่อยอดจากจุดนั้น สู่ความสามารถที่ใช้ได้จริงในชีวิต